Wie droomt er niet van? Eindeloze bergwegen in Peru, de wind van de Andes in je gezicht of rijden door het indrukwekkende hooggebergte van de Himalaya. Motorreizen door deze gebieden behoren tot de meest spectaculaire avonturen die je op twee wielen kunt beleven. Maar zodra je boven de 2.500 meter komt, krijg je ook te maken met een onzichtbare medereiziger: hoogteziekte. Om te voorkomen dat je halverwege de volgende bergpas buiten adem raakt, lees je hier wat je moet weten en hoe je het risico op hoogteziekte kunt verkleinen.
Kort samengevat: Hoogteziekte kan vanaf ongeveer 2.500 meter optreden. Het risico neemt toe wanneer je te snel naar grotere hoogte stijgt. Voor motorrijders in de Himalaya of de Andes zijn geleidelijke acclimatisatie, voldoende drinken en het serieus nemen van symptomen essentieel. Een goed geplande route kan de acclimatisatie ondersteunen, maar hoogteziekte nooit volledig voorkomen.
Eenvoudig gezegd is hoogteziekte, ook wel Acute Mountain Sickness (AMS) genoemd, de reactie van je lichaam op een tekort aan zuurstof. Hoe hoger je met de motor komt, hoe lager de luchtdruk wordt. De lucht wordt letterlijk ijler, waardoor iedere ademhaling minder zuurstof bevat.
Je lichaam probeert dit te compenseren door je hartslag te verhogen en je sneller te laten ademen. Wanneer je te snel naar grotere hoogte stijgt en je lichaam onvoldoende tijd krijgt om zich aan te passen, kunnen de eerste klachten van hoogteziekte ontstaan.
Hoogteziekte kan al optreden vanaf ongeveer 2.500 meter hoogte. Boven circa 3.000 meter is het belangrijk om goed op mogelijke symptomen van hoogteziekte te letten. Hoe goed iemand tegen grote hoogte kan, verschilt sterk van persoon tot persoon en heeft weinig te maken met leeftijd of lichamelijke conditie. Ook ervaren en goed getrainde motorrijders kunnen hoogteziekte krijgen.
De eerste symptomen van hoogteziekte zijn meestal:
Niemand wil dat een bijzondere motorreis wordt verpest door hoogteziekte. Daarom is het belangrijk om de eerste symptomen en waarschuwingssignalen van hoogteziekte tijdig te herkennen.
Het goede nieuws is dat je zelf maatregelen kunt nemen om hoogteziekte te voorkomen. Met de juiste voorbereiding en aanpak vóór en tijdens je reis kun je het risico op hoogteziekte verkleinen, hoewel je het nooit helemaal kunt uitsluiten.
De grootste fout in de bergen is te snel stijgen. Vanaf zeeniveau rechtstreeks naar 4.000 meter rijden vraagt veel van je lichaam. De belangrijkste regel is eenvoudig: bouw de hoogte geleidelijk op en verhoog ook de hoogte waarop je overnacht stap voor stap. Geef je lichaam de tijd om zich aan te passen aan het lagere zuurstofgehalte. Een veelgebruikte richtlijn is om boven de 3.000 meter de slaaphoogte met niet meer dan 300 tot 500 meter per dag te verhogen.
Op grote hoogte werkt je spijsvertering langzamer, omdat je lichaam zijn energie nodig heeft voor belangrijkere functies, zoals ademhalen en je hart efficiënt laten werken. Zware en vette maaltijden kunnen ervoor zorgen dat je je loom voelt. Kies daarom voor licht verteerbare voeding die rijk is aan koolhydraten. Pasta, rijst, aardappelen, linzen, soepen en bananen leveren energie zonder je maag te zwaar te belasten.
Na een lange dag op de motor kan het verleidelijk zijn om het bereiken van een bergpas te vieren met een biertje of een lokale cocktail. Op grote hoogte kun je alcohol de eerste dagen echter beter vermijden. Alcohol draagt bij aan uitdroging, terwijl dit in de droge berglucht sowieso al een aandachtspunt is. Bovendien onderdrukt alcohol tijdens het slapen je ademhaling, waardoor je zuurstofopname nog verder afneemt.
Drink in plaats daarvan voldoende water of lokale thee, zoals cocathee in Peru of gemberthee in de Himalaya.
Krijg je symptomen van hoogteziekte, neem deze dan serieus en informeer je tourleider. De eerste regel is eenvoudig: ga niet verder naar een grotere hoogte en houd goed in de gaten hoe je je voelt.
Onze accommodaties in de hoger gelegen gebieden beschikken over zuurstof, die indien nodig beschikbaar is. Deelnemers kunnen wanneer dat nodig is ook plaatsnemen in het begeleidingsvoertuig.
Worden de symptomen ernstiger of blijven ze toenemen, dan is afdalen naar een lagere hoogte de belangrijkste stap. Naarmate je afdaalt, neemt de hoeveelheid beschikbare zuurstof toe en kan je lichaam zich gemakkelijker herstellen.
Theorie is één ding. Een goede routeplanning is minstens zo belangrijk. Precies daarom hebben we onze begeleide motorreis door de Spiti Valley en Ladakh zo opgebouwd dat we geleidelijk hoogte winnen. De Spiti Valley zelf is bovendien al een van de hoogtepunten van deze reis. In plaats van te starten in Leh, op ongeveer 3.500 meter hoogte, beginnen we in Chandigarh op slechts 350 meter boven zeeniveau. Van daaruit rijden we via Shimla, dat op ongeveer 2.276 meter ligt, langzaam de hoogte in. Pas na zes dagen overnachten we in de Spiti Valley op ongeveer 3.660 meter hoogte.
Door deze geleidelijke stijging krijgt het lichaam meerdere dagen de tijd om te acclimatiseren voordat we de hoogste bergpassen van de Himalaya bereiken. Deze zorgvuldig geplande route ondersteunt de acclimatisatie en helpt het risico op hoogteziekte te verkleinen. Zo kun je je richten op waar deze motorreis werkelijk om draait: rijden over bijzondere wegen, de bergen van de Himalaya ervaren en onderweg kennismaken met de lokale bevolking.
Uit onze ervaring met het organiseren van motorreizen in zowel de Himalaya als de Andes weten we dat de maximale hoogte slechts een deel van het verhaal is. Minstens zo belangrijk is hoe snel je die hoogte bereikt en op welke hoogte je overnacht. Tot nu toe heeft geen van onze deelnemers een motorreis vanwege hoogteziekte moeten afbreken.
Wil je zelf door enkele van de hoogste berggebieden ter wereld rijden? Ontdek onze begeleide India Himalaya Spiti & Ladakh motorreis of onze Peru Inca motorreis door de Andes.
Over de auteur
Motor2Travel develops and organizes adventurous motorcycle tours worldwide. Since 2006, they guide tours across the globe, using their experience to connect travellers with countries, cultures and local communities beyond the beaten track.
Onze reisprijzen zijn verzekerd
